Columns van De Reisdokter

Ronald Hulsebosch, expeditieartsInspelend op de actualiteit en puttend uit zijn uitgebreide praktijkervaring behandelt dokter Ronald Hulsebosch in deze column de gezondheidsrisico’s op reis en schrijft wat je er tegen kunt doen. Ronald Hulsebosch is huisarts in Den Haag en is zeer betrokken bij Nederlandse expedities.

De combinatie van zijn beroep en passie voor buitensport zorgt ervoor dat hij naam gevestigd heeft als expeditiearts. In 2001 nam hij het initiatief voor de unieke formule voor reisvaccinaties: De Reisdokter. Bij diverse huisartspraktijken kunt u terecht voor medisch reisadvies, vaccinaties, malariapreventie en medical kits.

Drama in de Sierra Nevada

Wie is verantwoordelijk? De gids of de deelnemers? Of misschien de reisorganisatie? Ik was verbijsterd toen ik het hoorde: drie doden door onderkoeling in een groep Nederlandse bergwandelaars op de flanken van de Mulhacen, met 3482 meter de hoogste top van het Zuid Spaanse gebergte. Hoe is dat in godsnaam mogelijk? Een zomerse wandeling via gebaande paden naar een makkelijke top! Overvallen door slecht weer. Is er dan geen weerbericht? De deelnemers hadden geen geschikte schoenen en warme kleding bij zich. Hadden zij dan geen enkel benul van de bergen? De Nederlandse gids was geen berggids en schijnt een waarschuwing van een lokale autoriteit in de wind te hebben geslagen. Mag iedereen dan zomaar een groep mensen mee nemen de bergen in? Een paar leden van de groep vonden het onverantwoord verder te gaan en keerden om. Waarom deden de anderen dat niet?

Dit zijn zomaar wat vragen die vast niet alleen bij mij opwelden naar aanleiding van de krantenberichten. Laten we beginnen met de gids. In Nederland bestaat geen opleiding tot berggids. Niet verwonderlijk voor een land zonder bergen. Er zijn slechts twee Nederlanders die zichzelf berggids mogen noemen: Edward Becker en Robert Steenmeijer. De Nederlandse Klim en Bergsportvereniging kent zelf drie opleidingen: alpien instructeur, alpien hoofdinstructeur en trektochtleider. De laatste twee mogen zelfstandig zonder berggids met een groep de bergen in; echter alleen met een NKBV groep! De NKBV bepaalt wie voor welke tocht geschikt is en huurt vaak buitenlandse berggidsen in. Sommige reisorganisaties in Nederland hebben interne opleidingen, waarvan inhoud en kwaliteit onduidelijk zijn. Het kan dus niet anders of er worden door reisorganisaties buiten de NKBV om bergtochten voorgesteld met leiders van twijfelachtig allooi. En voor wandelaars van twijfelachtig niveau. De goeden niet te na gesproken.

De gemiddelde Nederlander die ook eens een keer de bergen in wil, heeft onvoldoende kennis en ervaring om de moeilijkheid en de gevaren van een tocht juist in te schatten. Daarbij denken tegenwoordig nog al wat mensen dat iedereen alles moet kunnen, niet gehinderd door kennis en bescheidenheid. Als je even traint ligt een marathon, een elfstedentocht en de Mount
Everest binnen handbereik. Je kan toch makkelijk als gezonde vijftiger in T-shirt de Mulhacen beklimmen? Ik denk dat het laatste ook wel kan, maar dan wel met goed weer, een locale gids, een goede uitrusting én wandelervaring.

Ik woon vlak aan zee. Af en toe komt er een zeedamp opzetten waardoor het opeens tien graden kouder wordt terwijl iets landinwaarts de zon nog schijnt. Ik weet, evenals vele Nederlanders, wat stromingen in zee met je kunnen doen en hoe snel je afkoelt in het water. Laten we ons toch bescheiden opstellen in de bergen en hun gevaarlijke schoonheid respecteren. Je loopt
een berg niet op als een kwajongen met de gedachte: “Die zullen we eens even pakken!” Maar zoals een sherpa zei: “Als een kind dat op de schoot van zijn moeder klimt”.

Het is vreselijk wat er in de Sierra Nevada is gebeurd. Maar ook volledig onnodig, dom en getuigend van een gevaarlijke combinatie van onwetendheid en arrogantie van zowel gids, klimmers als reisorganisatie.

Iedereen die de bergen in gaat moet voor zichzelf kunnen zorgen en niet blindelings op een reisorganisatie of -leider vertrouwen.

Ronald Hulsebosch

Website en afsprakenmodule zijn gerealiseerd door BaseNet | © 2018 De Reisdokter